Ze is praktiserend huisarts in Elsloo, hoogleraar aan Universiteit Maastricht en voorzitter van de vakgroep Huisartsgeneeskunde. “Het is precies die combinatie die alles scherper maakt”, vertelt Loes van Bokhoven. In de praktijk ziet ze wat werkt, in de wetenschap onderzoekt ze waarom. “We praten in de zorg veel over innovatie, maar de kern is niet veranderd: mensen komen binnen met een hulpvraag, niet met een ziekte.”

In Nederland lost de huisarts rond de negentig procent van alle zorgvragen zelf op.

Chronische problemen, acute klachten; kleine zorgen en lastige dilemma’s – de voordeur van de zorg staat altijd open. “Dat is efficiënt én menselijk”, zegt ze. “We zijn poortwachter naar de tweede lijn, maar we zijn ook degene die jouw context kent. Dat maakt advies anders en persoonlijk.”

Nederlandse huisarts als schoolvoorbeeld

De Euregio is grensoverstijgend, maar de systemen zijn verschillend. “In Duitsland ga je sneller naar de specialist. In België ben je niet ingeschreven bij een vaste huisarts. Als mensen bij de één geen antibiotica krijgen, dan halen ze het soms bij de ander, met een hogere resistentie tot gevolg. Het onderstreept hoe systeemkeuzes concrete gevolgen hebben voor gezondheid.”

Vanuit het buitenland is er veel waardering voor het systeem in Nederland, dat steevast in de mondiale top drie van huisartsenzorg staat. “We hebben een stevige huisartsopleiding, landelijke standaarden die wetenschappelijk goed onderbouwd zijn en een duidelijke poortwachtersfunctie. Sterk georganiseerd en goed toegankelijk: dat is internationaal gezien écht een best practice.”

Grenzen en verschillen, ook binnen Limburg

De druk op die sterke eerste lijn verschilt binnen Nederland. “In Limburg voel je de vergrijzing en ontgroening het hardst. De gezondheidsachterstanden in de provincie vragen ook om extra alertheid. Hart- en vaatziekten, obesitas, verslaving, soa’s: het lijstje is lang. Ook zie je regionale verschillen. Dat heeft veel te maken met sociaaleconomische factoren. Ons mijnverleden werkt daar nog in door. De zorgvraag in het noorden van de provincie, met veel internationals, is anders. Mensen die gewend zijn aan tweedelijnszorg en veel diagnostiek moeten wennen aan het Nederlandse zorgsysteem.”

Tussen stethoscoop en wetenschap groeit de zorg van morgen

Haar dubbelrol als hoogleraar en praktiserend huisarts is geen spagaat, maar een voordeel, zegt Van Bokhoven. “In de praktijk zie ik wat werkt, waar patiënten tegenaan lopen en welke vragen écht leven. Die neem ik mee naar onderzoek en onderwijs. Andersom kan ik nieuwe inzichten meteen terugbrengen naar het spreekuur en naar nascholing in de regio.

Vakgroep Huisartsgeneeskunde

…

Lees het volledige interview in het Jaarverslag van Provincie Limburg: Grenzeloos leren, onderzoeken en samenwerken – Provincie Limburg